ทำไมตัวเลขดีขึ้น…แต่คุณภาพจริงกลับแย่ลง?
Goodhart’s Law — เมื่อการวัดผลกลายเป็นกับดัก

🔍 KPI ผ่าน แต่ลูกค้ากลับไม่พอใจ?

บริษัทอยากพัฒนาบริการ จึงตั้งเป้าให้พนักงานปิดเคสได้มากขึ้น

ตัวเลขดีขึ้น แต่ข้อร้องเรียนกลับเพิ่มขึ้น!

เพราะพนักงานอาจรีบปิดเคสเพื่อทำยอด ทั้งที่ปัญหาลูกค้ายังไม่ได้รับการแก้ไข

หรือเรากำลังพัฒนาแค่ตัวเลข แทนที่จะพัฒนาคุณภาพจริง?

⚙️ The Principle — Goodhart’s Law

“When a measure becomes a target, it ceases to be a good measure.”

เมื่อตัวชี้วัดกลายเป็นเป้าหมาย คนอาจปรับพฤติกรรมเพื่อเพิ่มคะแนน แทนที่จะพัฒนาสิ่งที่คะแนนควรสะท้อน

💡 Better Scores ≠ Better Outcomes

คะแนนดีขึ้น ≠ ผลลัพธ์จริงดีขึ้น

🧠 แกะกลไก 3 ส่วน

🎯 Goal — เป้าหมายจริง เช่น คุณภาพบริการ
📊 Metric — ตัวชี้วัด เช่น จำนวนเคสที่ปิด
🔄 Behavior — พฤติกรรมที่เกิดขึ้นเพื่อทำคะแนน

Goal → Metric → Target → Behavior

เมื่อ Metric สำคัญกว่า Goal พฤติกรรมอาจเปลี่ยนไปจนตัวเลขไม่สะท้อนคุณภาพจริง

🏠 ตัวอย่างใกล้ตัว

👨‍👩‍👧 ครอบครัว — อยากให้ลูกเรียนรู้ แต่เน้นคะแนนสอบ ลูกอาจจำคำตอบมากกว่าทำความเข้าใจ

🏢 ทีมงาน — วัดจำนวนงานที่เสร็จ พนักงานอาจเลือกงานง่ายจำนวนมาก และเลื่อนงานสำคัญที่ซับซ้อนออกไป

สิ่งที่นับง่าย อาจไม่ใช่สิ่งที่มีคุณค่าที่สุด

🔗 เชื่อมกับการพัฒนา

🔹 Psychometrics — แยกคะแนนจากคุณลักษณะที่ต้องการวัด
🔹 CA Core — ศึกษาพฤติกรรมผ่านโจทย์ ไม่สรุปคะแนนเป็นความสามารถทั้งหมด
🔹 KPI — วัดคุณภาพควบคู่ปริมาณ
🔹 IDP — ติดตามทั้งผลลัพธ์และพฤติกรรม

🧪 ตรวจสอบ KPI ด้วย 3 คำถาม

① Meaning — ตัวเลขนี้แทนอะไร?
② Gaming — คะแนนดีขึ้นโดยคุณภาพไม่ดีขึ้นได้ไหม?
③ Evidence — มีหลักฐานอื่นช่วยยืนยันไหม?

เช่น วัดจำนวนเคสที่ปิด ควบคู่กับการแก้ปัญหาสำเร็จและความพึงพอใจลูกค้า

🪞 ลองส่องตัวเอง

เราเคยพยายามทำให้ตัวเลขดูดี จนลืมสิ่งสำคัญที่ต้องการพัฒนาหรือเปล่า?

แม้แต่ CA Core ก็ต้องแยกให้ออกระหว่าง “ทำคะแนนในเกมดีขึ้น” กับ “นำความสามารถไปใช้ในชีวิตจริงได้ดีขึ้น”

เพราะสองสิ่งนี้ไม่ใช่เรื่องเดียวกัน

🧭 Measure What Matters.
But Question What You Measure.

อย่าให้ความสำเร็จในการทำคะแนน ทำให้เรามองไม่เห็นเป้าหมายที่แท้จริง

— พี่พง
ilovetoday วันนี้ดีที่สุด